Ana Sayfa > Nedir? > Blockchain Teknolojisi Tam Olarak Nedir ve Nasıl Çalışır?

Blockchain Teknolojisi Tam Olarak Nedir ve Nasıl Çalışır?

Blockchain Ne İşe Yarar?

 

Yeni Başlayanlar için Bir Rehber

Neredeyse herkes Blockchain’in çok kullanışlı bir teknoloji olduğunu duymuştur. Ancak birçoğumuzun bu platformun nasıl çalıştığına dair hiçbir fikri yok. Bu makalede Blockchain’in kesinlikle bir büyü olmadığı anlatılıyor.

Blockchain nedir?

Blockchain sahtesi yapılması neredeyse imkansız olan bir dijital günlüktür.

Hash fonksiyonu

Bir odada farklı bir para birimi yapmaya karar veren 10 kişi olduğunu hayal edelim. Bu kişilerin varlık akışını takip etmesi gerekir ve bir tanesi, adına Ali diyelim, bir günlükte tüm olayların listesini tutmaya karar versin:

Bir diğeri, bu kişiye de Ahmet diyelim, tüm parayı çalmaya karar versin:

Ali başka birinin günlükle oynadığını fark eder. Bunu durdurmaya karar verir.

Hash fonksiyonu adında, aşağıdaki tablodaki gibi sayı ve harf dizinlerini metne çeviren bir program bulur.

Hash, hash fonskiyonları tarafından üretilen bir sayı ve harf dizisidir. Hash fonksiyonu, değişken sayıda karakterleri sabit sayıda karakterlere dönüştüren bir matematik fonksiyonudur. Dizideki en ufak bir değişiklik bile tamamen yeni bir hash meydana getirir.

Her kayıttan sonra, yeni bir hash eklenmektedir. Yeni günlük aşağıdaki gibidir:

Ahmet, girdileri yeniden değiştirmeye karar verir. Gece vakti günlüğe girip kayıtları değiştirir ve yeni bir hash yaratır.

Ali birinin günlüğe yeniden sızdığını fark eder. Her işleme ait kaydı daha da karmaşık hale getirmeye karar verir. Her kayıttan sonra, kayıt ve son hash’tan oluşan bir hash ekler. Böylece her girdi, kendinden öncekine bağlı hale gelir.

Eğer Ahmet kaydı değiştirmeye çalışırsa, tüm geçmiş girdilerdeki hashleri de değiştirmesi gerekecektir. Fakat Ahmet’in isteği gerçekten de daha fazla paradır ve tüm geceyi tüm hashleri sayarak geçirir.

Nonce

Ancak Ali vazgeçmez. Her kayıttan sonra yeni bir sayı eklemeye karar verir. Bu rakamın adı “Nonce”tır. Nonce nedeniyle hashler iki sıfırla sonlanır.

Kayıtları kopyalamak için Ahmet’in her bir satır için Nonce seçerek saatlerini vermesi gerekir.

Daha da önemlisi, yalnızca insanlar değil bilgisayarlar da Nonceları hızlı şekilde çözemez.

Nodlar

Sonrasında Ali çok fazla kayıt olduğunu ve günlüğü sonsuza dek böyle tutamayacağını fark eder. Beş bin işlemi yazarken tek bir hesap tablosu altında toplamış, Ayşe de tüm işlemlerin doğruluğunu kontrol etmiştir.

Ali hesap tablosu günlüğünü tüm dünya üzerinde olan beş bin bilgisayara yayar. Bu bilgisayarlara “nod” denir. Her yeni işlem gerçekleştiğinde, işlemin geçerliliğini kontrol eden nodlar tarafından onaylanması gerekir. Tüm nodlar işlemi kontrol etiği zaman elektronik bir oylama gerçekleşir, çünkü bazı nodlar işlemin geçerli olduğunu diğerleriyse dolandırıcılık olduğunu söyleyebilir.

Yukarıda bahsi geçen nodlar bilgisayardır. Her nod, dijital bir kayıt defteri veya Blockhain kopyasına sahiptir ve her bir işlemin geçerliliğini kontrol eder. Eğer çok sayıda nod bir işlemin geçerli olmadığını söylerse bu işlem bir blok içine kaydedilir.

Ahmet bir girdiyi değiştirse bile orijinal hash diğer bilgisayarlarda duruyor olacak ve bu bilgisayarlar değişime izin vermeyecektir.

Blok

Bu işlem tablosuna “blok” denir. Blokların tamamına ise Blockchain adı verilir. Her nodun bir Blockchain kopyası vardır. Her block belirli sayıda onaylanmış işleme ulaşınca yeni bir blok oluşur.

Blockchain kendini her on saniyede günceller. Bu otomatik şekilde gerçekleşir. Merkezi veya yönetici bir bilgisayarın komutlarına gerek olmaz.

İşlem tablosu veya kayıt defteri güncellendiği zaman artık değiştirilemez. Bu şekilde sahtesi yapılması imkansız hale gelir. Sadece yeni girdiler eklenebilir. Kayıt defteri ağdaki tüm bilgisayarlarda aynı anda güncellenir.

Önemli hususlar:

  •  Blockchain bir günlük veya hesap tablosu türüdür ve işlemler hakkında bilgi içerir.
  •  Her işlem bir hash meydana getirir.
  •  Hash, sayı ve harf dizinidir.
  •  İşlemler gerçekleştiği sıraya göre girilir. Sıralama çok önemlidir.
  •  Hash yalnızca işleme değil aynı zamanda önceki işlemin hash’ine de bağlıdır.
  •  İşlemdeki en küçük bir değişiklik dahi yeni bir hash meydana getirir.
  •  Nodlar, işlemde bir değişiklik olmadığını kontrol eder.
  •  Bir işlem nodların çoğunluğu tarafından onaylanırsa bloğa yazılır.
  •  Her blok, kendinden önceki blokla bir zincir yaratır.
  •  Blockchain çok sayıda bilgisayar üzerinde olduğu için etkilidir. Her bilgisayarda bir Blockchain kopyası bulunur.
  •  Bu bilgisayarlara nod adı verilir.
  •  Blockchain kendisini her 10 dakikada bir günceller.

Cüzdanlar, dijital imzalar, protokoller

Hangi Bitcoin Cüzdanını Almalıyım

Ali, 10 kişiyi bir araya getirir ve onlara yeni parayı açıklamak ister.

Ahmet gruba suçunu itiraf eder ve içten bir şekilde özür diler. Samimiyetini kanıtlamak için Özge ve Ayşe’ye paralarını geri verir.

Bu iş çözüldükten sonra, Ali bunun neden bir daha olamayacağını açıklar. Her işlemi onaylamak için dijital imza adında bir şey uygulama kararı alır. Ama öncelikle herkese bir cüzdan verir.

Cüzdan nedir?

Cüzdan, “18c177926650e5550973303c300e136f22673b74” gibi bir sayı ve harf dizisidir. İşlemler gerçekleştikçe Blockchain’deki çeşitli bloklarda görünecek bir adrestir. Kimin kiminle hangi işlemi yaptığının bilgisi görünmez, yalnızca cüzdan numarası görünür. Her bir cüzdanın adresi aynı zamanda herkese açık bir anahtardır.

Bitcoin Cüzdanları: Bilmeniz gereken her şey” makalesinde cüzdanlar hakkında daha detaylı bilgilere erişebilirisiniz.

Dijital imza

Bir işlem yapmak için iki şeye ihtiyacınız vardır: bir cüzdan, ki bu temel olarak bir adres ve özel bir anahtardır. Özel anahtar gelişigüzel bir rakam dizinidir, fakat adresten farklı olarak gizli tutulmalıdır.

Bir kişi başkasına para göndermeye karar verince özel anahtarlarıyla işlemi içeren mesajı imzalamalıdır. İki anahtar sistemi, şifreleme ve kriptografinin merkezindedir ve bu sistemin kullanımı Blockchain’in ortaya çıkışından önceye dayanır. 1970’li yıllarda ortaya atılmış bir sistemdir.

Mesaj gönderildiği zaman Blockchain ağıyla paylaşılır. Nod ağı mesaj üzerinde çalışarak işlemi içeren mesajın geçerliliğinden emin olmaya çalışır. Geçerliliği onaylanırsa işlem bir blok içine yerleştirilir ve bundan sonra işlem hakkındaki hiçbir bilgi değiştirilemez.

Şifreli anahtar nedir?

Şifreli anahtar, bir sayı ve harf dizisidir. Şifreli anahtarlar, anahtar üreticiler veya şifre üreticiler tarafından oluşturulur. Bu şifre üreticiler asal sayıları içeren çok gelişmiş matematik kullanarak şifre oluşturur.

Protokoller

Blockchain, kendisine programlanmış bireysel davranış özellikleri, geniş kural dizilerinden oluşur. Bu özelliklere protokol adı verilir. Belirli protokollerin uygulanması Blockchain’i Blockchain yapar: dağıtık, eşler arası ve güvenli bir bilgi veri tabanı sunar.

Blockchain protokolleri, ağın yaratılma amacına uygun çalışmasını garantiler. Fakat tamamen özerktir ve kimse tarafından kontrol edilmez. Blockchain’de uygulanan protokollerden bazıları örnek olarak aşağıdadır:

  • Her hash sayısı için girdi bilgisi bir önceki blok için var olan hash sayısını içermelidir.
  • başarılı olarak bir blok kazmanın ödülü her 210 bin blok mühürlenmesinden sonra yarıya kadar düşer.
  • Bir blok kazmak için gereken zamanı 10 dakika civarında tutabilmek için kazma zorluğu her 2016 blokta bir yeniden hesaplanır.

Proof of Work (İş Kanıtı)

Bir işin blok içine yerleştirilmesine proof of work (PoW) sunmayı başarılı bir şekilde tamamlamak denir. Bu işlem madenci tarafındaki özel nodlar tarafından gerçekleştirilir.

PoW, hizmet istemcisinden bazı işler yapmasını talep eder. Bu da genelde bir bilgisayardaki işlem süresi anlamına gelir.PoW üretmek düşük olasılıklı, gelişigüzel bir süreçtir. Bu yüzden normalde geçerli bir proof of work üretilebilmesi için çokça deneme yanılma gerekir. Bitcoinler içinse hash, proof of work görevi görür.

Madencilik nedir?

Blockchain’deki madenciler, proof of work problemlerini çözerek bloklar oluşturan nodlardır. Madenci, nodların elektronik uzlaşısıyla onaylanmış bir blok oluşturursa, parayla ödüllendirilir. Ekim 2017 itibarıyla Bitcoin madencileri blok başına 12.5 Bitcoin almaktadır.

Ödül, madencilerin donanımlarını çalıştırmalarının tek nedeni değildir. Ayrıca Bitcoin kullanıcılarının ödediği işlem ücretlerini de alırlar. Şu anda Bitcoin ağında gerçekleşen çok sayıda işlem olduğu için işlem ücretleri hızla artmakta. Gönderici için ücretler gönüllü de olsa, madenciler yüksek işlem ücretli aktarımlara öncelik vermektedir. Bu nedenle yüksek ücret ödemek istemiyorsanız işleminizin gerçekleşmesi uzun zaman alacaktır.

“Madencilik Nedir” makalesinde daha fazlasını okuyun.

Önemli hususlar

  1. Dijital paranız varsa dijital cüzdan da edinmeniz gerekir.
  2. Cüzdan, Blockchain’de bir adrestir.
  3. Cüzdan herkese açık bir anahtardır.
  4. İşlem yapmak isteyen bir kişi özel anahtarıyla imzaladığı işlemi içeren bir mesaj göndermelidir.
  5. Bir işlem onaylanmadan önce özel elektronik bir şekilde oy veren her bir nod tarafından kontrol edilir. Bu oylama çoğu ülkedeki seçimlerden farklıdır.
  6. Bir işlem özel nodlar olan madenciler tarafından bir bloğa yerleştirilir.
  7. Ağda Blockchain’i tutan bilgisayarlara nod adı verilir.
  8. Madenciler proof of work zorluklarına karşılık olarak işlemleri bloklara yerleştirirler.
  9. Madenciler bir işlem bloğunu başarıyla “mühürlediklerinde” bir ödül elde ederler. Bu ödül 12.5 BTC’dir ve işlem ücretlerini de Bitcoin sahipleri öder.
  10. İşlem, Blockchain’e işlenmiş protokol adındaki kurallarla yürütülür.
  11. Kriptografi, Blockchain’e sızmaya çalışan hırsızlara karşı zorunludur.
  12. Şifreli anahtarlar anahtar üreticiler veya şifre üreticiler tarafından oluşturulur.
  13. Şifre üreticiler, asal sayıları içeren çok gelişmiş matematik kullanarak şifre oluşturur.
  14. Blok, bir tarih damgasını, önceki bloğa bir atfı, işlemleri ve blok Blockchain’e gitmeden önce çözülmesi gereken işlemsel bir problemi içerir.
  15. Uzlaşılması gereken dağıtılmış nod ağında dolandırıcılık neredeyse imkânsızdır.

Blockchain İlkeleri

Dağıtık veri tabanı

Veri tabanı Blockchain’dir ve Blockchain’deki her nod’un, tüm Blockchain’e erişimi bulunmaktadır. Hiçbir nod veya bilgisayar sahip olduğu bilgiyi yönetemez. Her nod, Blockchain kayıtlarını doğrulayabilir. Bu her şeyin kontrolünü elinde tutan bir veya birkaç aracı olmadan yapılır.

Mimari olarak merkezileştirilmemiştir, çünkü bir açığı yoktur. Blockchain’i yıkacak bir açık noktası yoktur.

Fakat Blockchain nodları mantıksal olarak merkezidir, çünkü tüm Blockchain kendisine programlanmış belirli eylemleri gerçekleştiren dağıtılmış bir veri tabanıdır.

Eşler arası (P2P) aktarım

İlk ilkeyle aynı doğrultuda olarak, iletişim merkezi bir nod aracılığıyla değil, daima eşler arasında gerçekleşir. Blockchain’de ne olduğunun bilgisi her bir nodda depolanır ve bir sonraki noda aktarılır.

Şeffaf fakat gizli

Blockchain’i inceleyen herkes her işlemi ve hash değerini görebilir. Blockchain kullanan birisi isterse anonim olabilir veya kimliğini başkalarına gösterebilir. Blockchain’de tüm gördüğünüz Blockchain adresleri arasındaki işlem kaydıdır.

Kayıtlar

Blockchain’deki işlem kaydı ve Blockchain güncellendiği zaman işlem kaydında değişiklik yapmak mümkün değildir. Bunun sebebi, işlem kaydının kendinden önceki kayıtla bağlantılı olmasıdır. Blockchain kayıtları kalıcı, zamansal olarak sıralanmış ve tüm diğer nodların erişimine açıktır. Bu diyagram Bitcoin Blockchain’den bir kesit göstermektedir.

Ağı kapamak neden imkânsızdır?

Dünya genelinde nodlar bulunduğu için tüm ağın tek bir parti tarafından ele geçirilmesi neredeyse imkansızdır.

Bir blok taklit etmek neden neredeyse imkansızdır?

Bir bloğu taklit etmenin neredeyse imkansız olmasının nedeni bloğun geçerliliğinin ve bundan dolayı Blockchain’deki varlığının nodların elektronik bir uzlaşısı aracılığıyla belirlenmesidir. Bu nodlardan dünya üzerinde binlerce vardır ve sonuç olarak ağı ele geçirmek için sonsuz güce sahip bir bilgisayar gerekir.

Blockchain’i normal bir veri tabanı olarak kullanabilir misiniz?

Access, Filemaker veya MySqrl’daki gibi Blockchain’de de 3GB boyutunda dosyaları saklayabilir misiniz? Bu iyi bir fikir olmaz. Çoğu Blockchainin tasarımı buna uygun değildir veya gerekli kapasiteleri yoktur.

Geleneksel çevrim içi veritabanları genellikle müşteri-sunucu ağ yapısı kullanır. Bu da erişim hakkı olan kullanıcıların veri tabanında depolanan girdileri değiştirebilmesi anlamına gelir. Fakat genel kontrol yöneticilere aittir. Blockchain veri tabanındaysa, her kullanıcı her girdiyi sürdürmek, hesaplamak ve güncellemekle yükümlüdür. Her bir nod aynı sonuçlara ulaşıldığından emin olmak için birlikte çalışmalıdır.

Blockchain mimarisi aynı zamanda her nodun bağımsız olarak çalışarak çalışmalarının sonuçlarını ağın geri kalanıyla paylaşmaları anlamına gelir. Bu nedenle bir uzlaşıya varmak çok zaman alabilir. Bu yüzden geleneksel dijital işlem teknolojisine kıyasla Blockchain ağları genellikle çok yavaş olarak görülür.

Fakat Blockchain teknolojisiyle veri tabanı üretme deneyleri olmuştur. Bunu ilk olarak alandaki en büyük şirket olan BigchainDB yapmıştır. Yaratıcılar girişim sınıfında bir dağıtılmış veri tabanını alıp üzerine yeni bir teknoloji inşa etmişlerdir. Bu esnada Blockchain’in üç temel özelliğini eklemişlerdir: merkezden yönetilmeme, değişmezlik ve varlıkları kaydedebilme ve aktarabilme. Yarattıkları şeyin yararlı olup olmadığı henüz belli değil.

Önemli hususlar

  1. Blockhain bir veri tabanıdır ve nodlara dağıtılmıştır.
  2. Blockchain tek veya birkaç nod tarafından kontrol edilemez.
  3. Tüm nodlar bir işlemi onaylayabilir.
  4. Blockchain’deki tüm iletişim eşler arasıdır.
  5. Blockchain kullanan herkes istedikleri sürece anonimdir.
  6. Blockchain’de gerçekleşen tüm işlemler arşiv defterinde tutulur. Anonim olsa dahi, ağı kullanan herhangi bir kişinin işlemleri herkese açık ve tamamen şeffaftır.
  7. Blockchain’de bir işlem kaydedildikten ve Blockchain güncellendikten sonra işlem değiştirilemez.
  8. Bir kişi veya kurum Blockchain’i kapatamaz.
  9. Blockchain politik ve mimari olarak merkezi olmasa da mantıksal olarak merkezidir.

Blockchain nerede kullanılabilir?

Bu makalenin geri kalan kısmında Blockchain’in birçok kullanım alanından bazılarını tartışacağız. Sık sık “akıllı sözleşme” terimini kullanacağız. Öncelikle bu terimi açıklayalım.

Blockchain, akıllı sözleşmeler için idealdir.

Akıllı sözleşme nedir?

Akıllı sözleşme, geleneksel sözleşmelerde olduğu gibi belirli bir anlaşma çerçevesinde kurallar ve cezaları belirler. Fakat aralarındaki büyük bir fark, akıllı sözleşmelerin bu yükümlülükleri otomatik olarak yerine getirmesidir. Sözleşmeler, belirli kıstasların yerine getirilmesiyle çalışmak üzere kodlanmıştır.

  1. Teminat talebi

Teminat talebinde bulunmak genellikle pahalı, zaman isteyen ve talepte bulunanlar için genelde zor bir süreçtir. Blockchain kullanarak akıllı sözleşmeleri uygulamak mümkündür. Bu sayede süreç çok daha kolay bir hal alacaktır.

Geçmişte bir talepte bulunulduğunda tüm kontroller insanlar tarafından gerçekleştirilirdi, bu da zaman alıcı bir durum olur ve insan kaynaklı hatalara açık bir kapı bırakırdı. Artık buna gerek kalmadı, çünkü tüm kıstasların karşılandığının kontrolü Blockchain kullanarak otomatik bir şekilde yapmak mümkün. Tüm kıstaslar yerine getirildiğinde ödeme otomatik olarak yapılır. Bu en düşük seviyede insan katılımıyla gerçekleşir.

Deloitte tarafından sunulan çözümlerden biri makbuzlarda QR kodunun yer almasıdır. QR kodu satın almayla ilgili tüm bilgileri içermek üzere yerleştirilir: ürün, seri numarası, satın alma tarihi gibi. QR kodu ayrıca Facebook Messenger’da nasıl bir “teminat botu” bulunacağına dair yönergeler içerir. Kullanıcı makbuz resmini bu bota gönderir, makine QR kodunu çözer ve tüm ürün bilgilerini Blockchain’de depolar.

  1. Türev araçları

Türev araçları borsalarda kullanılır ve varlıkların değerleriyle ilgilenir. Varlık ve hisse ticaretindeki akıllı sözleşmeler şu anki uygulamaları modernize ederek, otomatikleştirerek ve endüstride ticareti yapılan türev araçlarının maliyetini düşürerek bir devrim yapabilir. Hesaplar üç günde değil saniyeler içinde tamamlanabilir. Akıllı sözleşmeleri kullanarak eşler arası ticaret olağan bir işlem haline gelecek ve hisse ticaretinde tamamen bir devrim olacak. Barclays ve birkaç şirket daha türev araçlarının ticaretini yapmayı akıllı sözleşmelerle denedi, fakat bankaların bu konuda desteği olmaksızın bu teknolojinin yürümeyeceği sonucuna vardılar.

  1. Sigorta tazminat talebi

Akıllı sözleşmelerle, sigorta durumları için belirli kıstaslar belirlemek mümkündür. Teoride Blockchain teknolojisinin uygulanmasıyla sigorta tazminat talebinizi çevrim içi olarak göndererek otomatik bir ödeme alabilirsiniz. Tabii ki talebinizin tüm gerekli kıstasları karşılaması koşuluyla. Fransız sigorta şirketi AXA, Blockchain teknolojisiyle sigortacılık hizmeti sunan ilk büyük sigorta grubu oldu. Yakın zamanda gecikmeli uçak sigortası ürününü sundular. Bu ürün, ödemeleri yapmak ve işlemek için akıllı sözleşmeleri kullanıyor. Diğer sigorta şirketleri de kuşkusuz aynı yoldan gidecektir.

  1. Kimlik doğrulama

Kimlik doğrulamaya çok fazla zaman ve çaba harcanmaktadır. Blockchainlerin merkezi olmayışı sayesinde, çevrim içi kimlik doğrulaması çok daha hızlı olacak. Blockchain akıllı sözleşmelerinin kullanımıyla, merkezi bir lokasyonda çevrim içi kimlik verilerinin toplanması gibi bir durum kalmayacak. Bilgisayar korsanları, saldıracak merkezi sistem açıkları bulamayacaklar. Blockchain’le desteklendiğinde veri depolama, kurcalamaya dayanıklı ve bozulmaz hâle gelir. Tüm dünyada Blockchain, kimlik doğrulamasında büyük gelişmelere yol açıyor.

İsviçre’de Zug şehri, vatandaşlarının elektronik kimliklerini doğrulamak için merkezi olmayan bir uygulama (DAPP) kullanıyor. Kimlik doğrulama için DAPPların başka bir üreticisi de Estonya’daki Oraclize. DAPP’ı KYC (Müşterini Tanı) sorununu çözmek için pazarlıyor. Bu, kimlik doğrulama için oldukça önemli. Thomson Reutors kuruluşu da Ethereum kullanarak kimlik doğrulama için başka bir DAPP yaratıyor.

  1. Nesnelerin İnterneti (IoT)

Nesnelerin İnterneti (IoT), internete bağlı yazılım, çalıştırıcı, alıcı, yazılım ve ağ bağlantısı içeren fiziksel cihazlar, araçlar ve diğer ürünlerdir. Tüm bu özellikler bu nesnelerin veri toplayıp dağıtmasına olanak sunar. Blockchain ve akıllı sözleşmeleri bunun için idealdir.

Aygıtlar için akıllı sözleşme içeren projelerin yaygınlaşması beklenmektedir. Dünyanın önde gelen bilgi teknolojileri araştırma şirketi Gartner, 2020’ye kadar en az 20 milyar bağlantılı aracın var olacağını öngörüyor. Bu aygıtlar Ethereum akılı sözleşmelerini kullanıyor. Örneğin, Ethereum ampulü, Ethereum BlockCharge gibi elektrikli araçların şarj edilmesini içeren ürünler ve son olarak da CryptoSeal gibi ilaç güvenliği için emniyet kilitli ürünler var.

Blockchain, nesnelerin internetinde büyük bir rol oynayacak ve bilgisayar korsanlarından korunmak için çeşitli yollar da sağlayacak. Merkezi olmayan bir şekilde yaratıldığı için, güvenlik şeması nesnelerin internetinin hızlı büyümesini kapsayacak derecede ölçeklenebilir olmalı. Blockchain’in verilerle oynamaya karşı güçlü şekilde korunması aygıtların evlere girmesi veya şirket ve taşıma sistemlerinin yanıltıcı bilgi sunmasını engelleyecek.

  1. Arşivleme ve dosya depolama

Google Drive ve Dropbox gibi uygulamalar merkezi metotlarla elektronik doküman arşivlemeyi geliştirdi. Merkezi siteler bilgisayar korsanları için her zaman caziptir. Blockchain ve akıllı sözleşmeleri bu tehtidi büyük ölçüde azaltmak için yollar sunmaktadır.

Bunu başarmaya çalışan birçok Blockchain projesi bulunuyor. Fakat unutmayın, Blockchainlerin kendilerinde genelde yeterli hafıza yoktur, ancak Storj, Sia, Ethereum, Swarm gibi merkezi olmayan bulut depolama çözümleri mevcuttur. Kullanıcı bakış açısından, bunlar tıpkı diğer bulut depolama sistemleri gibi çalışırlar. Farkları ise, içeriklerin veri merkezleri yerine farklı anonim kullanıcıların bilgisayarlarında tutulmasıdır.

  1. Fikri mülkiyetin korunması

Blockchain arşivlemesi fikri mülkiyetin öncekinden daha iyi şekilde korunmasına olanak sunacaktır. Ascribe adında, Blockchain kullanan bir uygulama bu tarz korumayı sağlamaktadır.

  1. Suçlar

Kanuna karşı gelen kişiler istismar ederek kazandıkları parayı gizleyip kamufle etmelidirler. Şu anda bu sahte banka hesapları, kumar ve yurt dışı ticaret şirketleri gibi çeşitli stratejilerle yapılmaktadır. Kripto para işlemlerinin şeffaflığına dair birçok endişe bulunmaktadır. Fakat tarafları ve bilgiyi, işlem sürecini ve hatta uygulamayı tanımlama gibi gerekli düzenleyici unsurların tamamı kripto para sisteminde yer alabilir.

Teknoloji daha geniş kitlelerin dikkatini çektikçe, Bitcoin ve akıllı sözleşmeleri çoğu para aklama taktiğini etkisiz ve kolayca iz sürülebilir hale getirme potansiyeli vardır.

  1. Sosyal medya

Şu anda sosyal medya kuruluşları, müşterilerinin kişisel verilerini özgürce kullanabilmekteler. Bu sayede milyarlarca dolar kazanabiliyorlar. Blockchain akıllı sözleşmesini kullanarak, sosyal medya kullanıcıları isterlerse kişisel verilerini satabilirler. Bu düşünceler MIT’de araştırılıyor. OPENPDS/SA projesinin amacı veri sahibinin Blockchain teknolojisini kullanarak gizlilik derecesini ayarlayabilmesini sağlamak.

  1. Seçim ve oylamalarda akıllı sözleşmelerin kullanımı

Seçim ve oylamalar, akıllı sözleşmelerle büyük oranda geliştirilebilir. Blockchain Oylama Makinesi, Oyumu Takip Et ve TIVI gibi çeşitli uygulamalar şu anda mevcuttur. Bunların hepsi sahteciliği yok etme vaadinde bulunmaktadır. Aynı zamanda sonuçlara tamamen şeffaflık kazandırıp oyları anonim tutmayı sağlarlar. Fakat merkezi olmayan oylamanın geniş olarak uygulanması için önümüzde uzun bir yol var.

Kısıtlamalar ve güvenlik açıkları

Herhangi bir Blockchain ağı büyük oranda kendisini kullanan aktif kullanıcı sayısına bağlıdır. En yüksek potansiyelle çalışabilmesi için ağın paylaşılan nod örgüleriyle sağlamlaştırılmış olması gerekir.

Dahası, Visa veya MasterCard gibi büyük kart sağlayıcıları gibi aynı miktarda işlemi sürdürebilen bir Blockchain ağı bulunmamaktadır. 2017 itibarıyla Blockchain’in finans dünyasının devleri yerine geçebilmesi için gitmesi gereken çok yol vardır.

Son olarak, herhangi bir Blockchain ağında genel düzeyde bir ele geçirme riski her zaman teorik olarak vardır. Eğer tek bir kuruluş bir şekilde ağdaki nodların çoğunun kontrolünü ele geçirirse, sistem kelimenin tam anlamıyla merkezi bir hale bürünecektir.

Blockchain yatırım ortamı

Bitcoin’in fiyatı 2017’de ikinci defa beş bin doları bulduğu için kripto para ve Blockchain teknolojisinden daha iyi bir yatırım imkanı şu anda büyük ihtimalle yok. Halkın geneli ve yetkili makamlar bunun avantajlarının farkında ve çoğu endişe giderilmektedir. Birçok şirket bu teknolojiye çoktan yatırım yaptı. Dünya teknoloji devi IBM’in, uzaya “çalışan zaman ve enerjisi” yatırımı yapmayı düşünmesi etkileyici.

Çoğu şirket sadakati desteklemek ve yeni bir gelir akışı eklemek için kredi kartı sunmakta. Yakın zamanda Blocko’yla iş birliği yapan Samsung, Blockchain teknolojisi kullanan güvenli işlemler yapan kredi kartlarına izin verdi. Samsung, dijital kimlik, dijital para ve dijital ödemeyle sürdürülen yeni işler oluşturmak amacında.

Bir rapora göre, Ekim 2017 itibarıyla toplam 327 milyon dolar değerinde 42 varlık yatırım anlaşması gerçekleşti. En aktif yatırımcı, sekiz Blockchain şirketinde hisseleriyle Japon hizmet firması SBI Holding. Dijital güç merkezi Google’sa ikinci en aktif yatırımcı ve Blockchain ve Blockchain temelli para aktarım sistemi üzerine çalışan Ripple adındaki cüzdan şirketlerinde hisse sahibi.

 

Batıkan Kartal
Coinmoz; bitcoin, ethereum, kripto para, blockchain, madencilik ve benzeri her konuda bilgiye, haberlere ulaşabileceğiniz bağımsız bir platformdur.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir